Kwartel

De Kwartel is een kleine, gedrongen hoenderachtige met een bruin gestreept verenkleed. Hij leeft verborgen in hooiland, graanvelden, braakliggende terreinen en andere hoge kruidenvegetaties. Bij gevaar drukt hij zich meestal tegen de grond; pas bij directe bedreiging vliegt hij laag en snel weg.

De soort is vooral herkenbaar aan de ritmische roep van het mannetje, vaak weergegeven als ‘kwik-me-dit’. De roep wordt vooral in de avond- en ochtendschemer gehoord en is moeilijk te lokaliseren doordat de vogel tijdens het roepen zijn kop draait.

Het nest is een bekleed kuiltje tussen de vegetatie. Het vrouwtje broedt en verzorgt de kuikens. Het voedsel bestaat uit zaden, groene plantendelen en kleine ongewervelden.

De Kwartel is een zomergast die vanaf het late voorjaar in Nederland verschijnt en in de nazomer richting Afrika vertrekt. De aantallen kunnen van jaar tot jaar zeer sterk wisselen. In goede kwarteljaren worden veel meer roepende vogels gehoord dan in de tussenliggende jaren. Ondanks deze schommelingen is de landelijke trend toenemend.

In Meijendel is de Kwartel slechts incidenteel als territoriumhouder vastgesteld. Ringonderzoek laat zien dat tijdens de trek vaker Kwartels door het gebied komen dan uit de broedvogeltellingen blijkt. Een roepende vogel of territorium betekent bovendien niet automatisch dat succesvol is gebroed.

Een deel van de Kwartels kan binnen één zomer over grote afstanden verplaatsen. Vogels die eerder in Zuid-Europa hebben gebroed, kunnen later noordelijker opnieuw een broedpoging beginnen. Daardoor kunnen ook midden in het broedseizoen plotseling roepende Kwartels verschijnen.

Door het verborgen grondnest is de Kwartel kwetsbaar voor vroeg en snel maaien. Gefaseerd maaibeheer, ongemaaide refugia, kruidenrijke akkers en minder bestrijdingsmiddelen verbeteren de overlevingskansen van vogels en kuikens. Bij aanwezigheid van roepende Kwartels is voorzichtigheid nodig voordat werkzaamheden in geschikte vegetatie plaatsvinden.

Bron: Sovon – Kwartel.