Home page Zoeken
top

Vogelsoorten arrow Havik

Alle Sperwers:
[euring: 2670]
Familienaam: Sperwers (Accipitridae) Voor de wetenschappeljke namen wordt de indeling gevolgd van 'Dutch Avifauna' en 'Waarneming.nl'. Dat is niet altijd dezelfde indeling als die op andere sites.

Klik deze info-button voor lijst van dutchavifauna,
klik de button links voor waarneming.nl.

Latin: Accipiter gentilis | English: Goshawk
Deutsch: Habicht | Français: Autour des palombes | Español: Azor


CC BY-SA 3.0  via Creative Commons
Haviken zijn echte bosbewoners die het open veld vermijden. Bij de jacht moeten ze het vooral hebben van de verrassingsaanval. Een prooi is meestal op slag dood als de Havik met zijn machtige klauwen toeslaat. Op zoek naar prooien is de vleugelslag langzaam en bedachtzaam. Maar het zijn buitengewoon goede vliegers die tijdens de achtervolging hun ongelooflijke wendbaarheid laten zien.

Vanwege hun voorliefde voor fazanten, patrijzen, hazen en konijnen hebben ze lange tijd aan zware vervolging blootgestaan. Door beschermingsmaatregelen nam het aantal Haviken na de Tweede Wereldoorlog aanvankelijk toe, maar rond het begin van de jaren zestig waren er nog maar zo'n 15 à 20 paren. Belangrijkste oorzaken voor deze teloorgang: vermindering van geschikt biotoop, landbouwgif en clandestien afschot. Nu deze oorzaken grotendeels zijn weggenomen neemt het aantal Haviken in Nederland en ook in de duinen weer toe (zie tweede katern).

Haviken bouwen het robuuste nest zelf, hoog in een stevige boom. Soms wordt een oude horst gebruikt die dan een opknapbeurt krijgt. Het vrouwtje broedt de 2 à 5 eieren vrijwel alleen uit. Eerst voedt ze de donsjongen met stukjes vlees die de vader aansleept, later jagen beide ouders om in de voedselbehoefte van de jongen te voorzien.

Klik de knop rechts voor de kaart met het areaal van de Havik gemaakt door xeno-canto kaart
Broedsucces Havik
Grafiek wordt opgebouwd…
 

In 25 van de 34 geïnventariseerde jaren zijn territoria vastgesteld voor de Havik.
In de grafiek worden de aantallen per km² weergegeven, de tabel toont absolute aantallen.

Jaar
Aantal
 '93   '94   '95   '96   '97   '98   '99   '00   '01   '02   '03   '04   '05   '06   '07   '08   '09   '10   '11   '12   '13   '14   '15   '16   '17 
1 1 1 2 2 4 2 2 4 5 4 3 3 2 4 5 3 2 6 5 5 6 6 8 4

Klik op een jaartal in bovenstaande tabel voor een kaart met de kavels waar territoria zijn vastgesteld

De Havik behoort tot de ecologische groep soorten van opgaand, gesloten bos en het broedresultaat wordt in de BMP-verslagen bij die groep besproken.
Grafiek gebaseerd op het Meetnet Broedvogels (BMP). Weergegeven is de jaarlijkse index van de broedpopulatie t.o.v. 1990 en de standaardfout.
Voor de landelijke spreiding kijk bij Sovon.
Rond 1970 was de soort een zeldzame broedvogel, met hooguit 100 broedparen uitsluitend op de hoge zandgronden. De stand was toen op een dieptepunt, vooral een gevolg van pesticidengebruik in de landbouw (indirecte vergiftiging via voedsel). Het verbod op de schadelijke bestrijdingsmiddelen werd gevolgd door populatieherstel, dat ook werd bevorderd door toegenomen ouderdom van het Nederlandse bos en een afgenomen vervolging.

Sinds ongeveer 1995 nemen aantallen en verspreiding in West- en Noord-Nederland nog toe. Op de hoge zandgronden, daarentegen, nemen ze af. Haviken kampen daar al jarenlang met slechte broedresultaten, mogelijk als gevolg van voedselproblemen en lokaal ook opnieuw opgelaaide vervolging (bron: Sovon).

De Havik broedt sinds 1993 in Meijendel en kent sinds 1996 meer dan één territorium. Met de komst van de Havik is het aantal Houtduif en Ekster territoria sterk terug gelopen. Ook wordt er een verband gelegd met de neergang van het aantal Groene Spechten en de komst van de Havik.
Vogelzang en/of andere -geluiden

Klik de knop om zang of geluid direct af te spelen.

  • Havik op vogelgeluid.nl. Opname: Patrik Åberg | xeno-canto
Geluiden zoeken op het internet.
  • In de vogelgids van staan geluiden van de Havik.
  • Ook op waarneming.nl zijn van de meeste soorten geluidsfragmenten te vinden.
    Zoek ze via deze link.
  • Xeno-canto is een website waar geluidsopnames van vogels uit de gehele wereld worden gedeeld. Zoek er naar geluiden van de Havik
  • via deze link wordt Nederland als zoekgebied ingesteld.
  • via deze link wordt een onbeperkt zoekgebied ingesteld.
top