Home page Zoeken
top

Vogelsoorten arrow Zomertaling

Alle Eenden:
[euring: 1910]
Familienaam: Eenden (Anatidae) Voor de familienamen wordt de indeling gevolgd van 'Dutch Avifauna' en 'Waarneming.nl'. Dat is niet altijd dezelfde als die van bijvoorbeeld Vogelbescherming of andere sites.

Klik deze info-button voor lijst van dutchavifauna,
klik de button links voor waarneming.nl.

Latin: Anas querquedula | English: Garganey
Deu: Knäkente | Fran: Sarcelle d'été | Esp: Cerceta carretona…


Zomertalingen zijn echte trekvogels die ten zuiden van de Sahara overwinteren, onder meer in de Sahel. De woerd (foto) heeft een bruine kop met brede witte wenkbrauwstreep. In de vlucht is de blauwe voorvleugel goed te zien, de groene spiegel valt iets minder op. De eend (vrouw) is onopvallend getekend en heeft diezelfde spiegels. In eclipskleed (onopvallend verenkleed in de rui na het broedseizoen) lijken woerd en eend erg op elkaar.

Deze eendensoort houdt van kleinschalige plassen en sloten door drassige weiden en hooilanden. Ook verlandingszones van moerasgebieden kunnen een geschikte biotoop voor de Zomertaling vormen. Belangrijk zijn een natte, kruidenrijke vegetatie gecombineerd met een goede waterkwaliteit. Dit is een nogal schuwe eend die bij het minste onraad er al gauw vandoor gaat, loodrecht de lucht in en weg in een snelle vlucht, behendig manoeuvrerend om de begroeiing te ontwijken.

Hij zoekt zijn voedsel net onder het wateroppervlak. Daar zeeft hij al 'knabbelend' allerlei diertjes uit het water zoals larven, waterkevers en -slakken, schietmotten en wormen. Ook het legsel van vissen en kikkers wordt niet versmaad. Verder eet de Zomertaling wortels, knoppen bladeren en vruchten van verschillende waterplanten. Ze zijn ook grondelend te zien.

Het nest bevindt zich in dichte kruidenvegetatie, riet of in een graspol. Het is een eenvoudig nest bekleed met gras en dons. De 10-11 eieren worden door het vrouwtje uitgebroed en zij verzorgt de jongen ook alleen.

Klik de groene knop voor de kaart met het areaal van de Zomertaling gemaakt door xeno-canto. kaart
Broedsucces Zomertaling
Grafiek wordt opgebouwd…
 

In 5 van de 34 geïnventariseerde jaren zijn territoria vastgesteld voor de Zomertaling.
In de grafiek worden de aantallen per km² weergegeven, de tabel toont absolute aantallen.

Jaar
Aantal
 1988   1990   1996   2003   2012 
1 1 1 1 2

Klik op een jaartal in bovenstaande tabel voor een kaart
met de kavels waar territoria zijn vastgesteld

De Zomertaling behoort tot de ecologische groep soorten van open water en het broedresultaat wordt in de BMP-verslagen bij die groep besproken.
Grafiek gebaseerd op het Meetnet Broedvogels (BMP). Weergegeven is de jaarlijkse index van de broedpopulatie t.o.v. 1990 en de standaardfout.
Voor de landelijke spreiding kijk op sovon.nl.
Zo schaars als de Zomertaling tegenwoordig is, zo algemeen was hij tot rond 1960. Het aantal Zomertalingen neemt voortdurend en hard af. Zij houden van een natte omgeving en als één van de oorzaken wordt aantasting van die biotoop genoemd als gevolg van verlaging van het grondwaterpeil. Ook frequent maaien en een hogere beweidingsdruk spelen een rol in de afname. De broedpopulatie telt 1600-1900 paren in de periode 1998-2000.

Samenscholingen in de nazomer van honderden of zelfs duizenden vogels, zoals bekend tot 1960, komen niet meer voor; groepen van enkele tientallen vormen tegenwoordig het maximum. De afname weerspiegelt de instorting van de eigen broedpopulatie en die in vrijwel geheel West-Europa.

Daar bovenop zorgden droogteperiodes in het overwinteringsgebied, de Sahel, voor massale sterfte (bron: sovon.nl).
Bescherming van de Zomertaling
Ten opzichte van 1950 is de soort met 90% afgenomen. De afname van de Zomertaling heeft alles te maken met de grote veranderingen op de Nederlandse weidegronden en hooilanden. De ontwatering, het egaliseren van reliëfrijke graslanden, de toenemende veebezetting en de steeds vroegere eerste maaidatum; al deze - met elkaar samenhangende - factoren hebben de soort geen goed gedaan. Een bijkomend probleem is de steeds verder oprukkende bebouwing in het Groene Hart van de Randstad, één van de belangrijkste broedgebieden voor de soort. Het ziet ernaar uit dat de Zomertaling het op weidegronden met een 'normaal' agrarisch beheer niet zal kunnen bolwerken. Daarom staat de Zomertaling op de Rode Lijst van Nederlandse broedvogels als 'bedreigd' (bron: vogelbescherming.nl).

In de Sahel - het overwintersgebied - speelt droogte de soort parten en onderweg is de Zomertaling niet veilig voor jagers. Daarom staat deze soort als trekvogel op de aanvullende Rode Lijst (bron: sovon.nl).
Klik dit icon om de gehele Rode lijst in een 'handzaam' overzicht te bekijken
[overgenomen van Vogelvisie.nl]

De Zomertaling staat in de Rode Lijst van Nederlandse broedvogels en is daar ingedeeld bij de 'Bedreigde soorten'. Ook als wintergast cq doortrekker staat deze vogel op de aanvullende Rode lijst bij de Kwetsbare soorten *. 'Bedreigde soorten': Soorten die sterk zijn afgenomen en zeldzaam tot zeer zeldzaam zijn en soorten die zeer sterk zijn afgenomen en zeldzaam zijn.

[*] In opdracht van Vogelbescherming Nederland heeft Sovon een rapport opgesteld op basis waarvan de Rode en Oranje lijst voor wintergasten en doortrekkers zijn samengesteld. In dat rapport wordt ook de 'Blauwe lijst' vastgesteld. Lees meer hier.

Vogelzang en/of andere -geluiden

Klik de knop om zang of geluid direct af te spelen.

  •  Zomertaling op vogelgeluid.nl. [Opname: Jarek Matusiak | xeno-canto ]
Geluiden zoeken op het internet.
  • In de vogelgids van VBNL staan geluiden van de Zomertaling.
  • Ook op waarneming.nl zijn van de meeste soorten geluidsfragmenten te vinden.
    Zoek ze via deze link.
  • Xeno-canto is een website waar geluidsopnames van vogels uit de gehele wereld worden gedeeld. Zoek er naar geluiden van de Zomertaling.
  • via deze link wordt Nederland als zoekgebied ingesteld.
  • via deze link wordt een onbeperkt zoekgebied ingesteld.
top