Home page Zoeken
top

Vogelsoorten arrow Zwartkop

Alle Grasmussen:
[euring: 12770]
Familienaam: Grasmussen (Sylviidae) Voor de familienamen wordt de indeling gevolgd van 'Dutch Avifauna' en 'Waarneming.nl'. Dat is niet altijd dezelfde als die van bijvoorbeeld Vogelbescherming of andere sites.

Klik deze info-button voor lijst van dutchavifauna,
klik de button links voor waarneming.nl.

Latin: Sylvia atricapilla | English: Blackcap
Deu: Mnchsgrasmücke | Fran: Fauvette à tête noire | Esp: Curruca capirotada…


De Zwartkop houdt van loofbomen en is daarom vooral in gemengde en loofbossen te vinden, en ook in parken en de grotere stadstuinen komt men deze mooie zanger tegen. Een belangrijke voorwaarde is een dichte ondergroei om het nest in te bouwen. Door steeds natuurlijker bosbeheer en het ouder worden van bossen in Flevoland en in de duinen is het aantal Zwartkoppen sterk toegenomen. In vergelijking met het naaste familielid - de Tuinfluiter - gaat de voorkeur uit naar oudere bomen en struiken.

Zwartkoppen danken hun naam aan de zwarte veertjes boven op de kop, als een zwarte alpinopet. Alleen bij de mannen is die zwart, de vrouwtjes hebben een roestbruin petje op. De rest van de vogels is vrijwel egaal muisgrijs van kleur. Oppervlakkig gekeken kan men deze vogel verwarren met de Glanskop, maar die heeft een zwarte bef en de mooie zang van de Zwartkop maakt het onderscheid toch eenvoudig. Als hij begint te zingen klinkt het eerst wat stroef en krasserig, maar al gauw komt zijn stem op gang en produceert hij de meest fraaie klanken. Een enkele keer imiteert de Zwartkop ook andere soorten.

Klik de groene knop voor de kaart met het areaal van de Zwartkop gemaakt door xeno-canto. kaart
Broedsucces Zwartkop
Grafiek wordt opgebouwd…
 

In alle 34 geïnventariseerde jaren zijn territoria vastgesteld voor de Zwartkop.
In de grafiek worden de aantallen per km² weergegeven, de tabel toont absolute aantallen.

Jaar
Aantal
 '84   '85   '86   '87   '88   '89   '90   '91   '92   '93   '94   '95   '96   '97   '98   '99   '00   '01   '02   '03   '04   '05   '06   '07   '08   '09   '10   '11   '12   '13   '14   '15   '16   '17 
47 60 102 99 115 91 96 69 127 153 127 145 109 124 151 179 175 162 179 183 205 194 174 198 162 198 251 296 317 289 365 351 364 395

Klik op een jaartal in bovenstaande tabel voor een kaart met de kavels waar territoria zijn vastgesteld

De Zwartkop behoort tot de ecologische groep soorten van struiken en struwelen en het broedresultaat wordt in de BMP-verslagen bij die groep besproken.
De Zwartkop staat op de 9e plaats in de 'Top 10' van meest Top 10
succesvolle broedvogels van Meijendel met 395 territoria
Grafiek gebaseerd op het Meetnet Broedvogels (BMP). Weergegeven is de jaarlijkse index van de broedpopulatie t.o.v. 1990 en de standaardfout.
Voor de landelijke spreiding kijk op sovon.nl.
De meeste Zwartkoppen huizen op de hoge gronden, met name in gevarieerde bossen met een hoog aandeel loofhout. Het voorkomen in de open delen van West- en Noord-Nederland is van betrekkelijk recente datum, na 1975. Het werd mogelijk gemaakt door toegenomen beplanting, waaronder in stedelijke uitbreidingsgebieden. Ook elders is deze soort, die vroeger als kensoort van zwaar loofhout werd gezien, tegenwoordig een normale broedvogel in parken en grote oude tuinen. De landelijke broedpopulatie nam de afgelopen tientallen jaren continu toe (bron: sovon.nl).
Vogelzang en/of andere -geluiden

Klik de knoppen om zang of geluid direct af te spelen.

  •  Zwartkop op vogelgeluid.nl. [Opname: Jarek Matusiak | xeno-canto ]
  • De Zwartkop op de CD van VWG-Meijendel. [CD niet meer verkrijgbaar]
    (bestand speelt na enkele seconden downloaden)
  • De zang van Tuinfluiter en Zwartkop kunnen erg op elkaar lijken. Vergelijk ze hier.
  • Zwartkop begint soms wat krassend, maar zingt melodieus en gevarieerd met kenmerkende luide, heldere en hoge tonen aan het einde.
  • Tuinfluiter 'brabbelt' wat meer, soms lang aangehouden en mist de heldere uithalen.
Geluiden zoeken op het internet.
  • In de vogelgids van VBNL staan geluiden van de Zwartkop.
  • Ook op waarneming.nl zijn van de meeste soorten geluidsfragmenten te vinden.
    Zoek ze via deze link.
  • Xeno-canto is een website waar geluidsopnames van vogels uit de gehele wereld worden gedeeld. Zoek er naar geluiden van de Zwartkop.
  • via deze link wordt Nederland als zoekgebied ingesteld.
  • via deze link wordt een onbeperkt zoekgebied ingesteld.
top