Home page Zoeken
top

Vogelsoorten arrow Waterrietzanger

Alle Rietzangers:
[euring: 12420]
Familienaam: Rietzangers (Acrocephalidae) Voor de familienamen wordt de indeling gevolgd van 'Dutch Avifauna' en 'Waarneming.nl'. Dat is niet altijd dezelfde als die van bijvoorbeeld Vogelbescherming of andere sites.

Klik deze info-button voor lijst van dutchavifauna,
klik de button links voor waarneming.nl.

Latin: Acrocephalus paludicola | English: Aquatic Warbler
Deu: Seggenrohrsänger | Fran: Phragmite aquatique | Esp: Carricer¡n cejudo…


Waterrietzangers lijken sterk op de in ons land veel algemenere Rietzanger. Het belangrijkste onderscheid is de lichte streep over de kruin en de lichte banen op de rug.
De Waterrietzanger is de meest bedreigde zangvogel van Europa. Een eeuw geleden was deze soort nog een broedvogel op Nederlandse bodem, tegenwoordig wordt de soort alleen nog sporadisch als trekvogel in ons land waargenomen. Waterrietzangers lijken heel sterk op de in ons land veel algemenere Rietzanger, het belangrijkste onderscheid is de lichte middenkruin en de zwaar gestreepte rug. Het is daarmee een opvallende vogel, die zich echter lastig laat zien omdat hij zich doorgaans laag in de begroeiing ophoudt.

De banen op de rug zijn goed zichtbaar.
Klik de foto voor een vergroting.

Foto: S. Seyfert [CC BY-SA 3.0]
Waterrietzangers hebben een voorkeur voor extensief beheerde, natte zegge- en grasvegetatie, en ze zijn speciaal aangepast aan het leven tussen (zegge)stengels. Zo hebben ze een extra lange middenteen waarmee ze meerdere stengels in één keer kunnen grijpen. De Waterrietzanger is daarmee een echte habitatspecialist, waarvan de sterke teruggang samenhangt met de afname van geschikte moerasgebieden. De belangrijkste broedgebieden liggen nu in Wit-Rusland, Polen, Oekraïne, Hongarije, Litouwen, Rusland en het uiterste oosten van Duitsland nabij de Poolse grens; het grootste deel van de populatie zit in de eerste drie landen.

Trekroute via Nederland. In de nazomer vertrekken Waterrietzangers naar de warme streken van Senegal en Mali. De doortrekpiek is vroeg, namelijk begin augustus, een enkele keer tot in september. Dan is het mogelijk om een exemplaar in een moerasgebied in ons land tegen te komen. Vrijwel alle Waterrietzangers die in het najaar in ons land worden waargenomen zijn juveniele vogels. Deze zijn van volwassen vogels te onderscheiden door hun meer gele grondkleur en ongestreepte (in plaats van fijn gestreepte) borst en flanken. Gemiddeld worden er hooguit enkele tientallen per najaar waargenomen. Ze vliegen via België, Frankrijk en Spanje naar het zuiden.


de Waterrietzanger is geen broedvogel van Meijendel.…althans heeft nog niet in Meijendel gebroed, in elk geval niet sinds 1984, de start van inventarisatie volgens de BMP methode.

In Nederland werd de Waterrietzanger tot 1941 nog als broedvogel vastgesteld, met name in Noordwest-Overijssel en Friesland, maar is nu uit Nederland verdwenen. De Europese populatie wordt (anno 2010) geschat op zo’n 14.000 zingende mannetjes. Het verdwijnen van zeggemoerassen en traditionele landbouwmethoden, alsmede veranderingen in de waterhuishouding leidden in de afgelopen eeuw tot een enorme afname. In de kerngebieden nam het oppervlakte geschikt moeras in de periode 1970-2000 af met maar liefst 80-90%. Het is aannemelijk dat de populatie waterrietzangers een vergelijkbare achteruitgang heeft laten zien.

Een sterk bedreigde soort. De Waterrietzanger is niet alleen in Europa de meest bedreigde zangvogel, maar wordt ook wereldwijd sterk bedreigd. In ons land is het de meest bedreigde BSP-soort. Voor meer info over het Bijzondere Soorten Project (BSP) zie de site van SOVON.

Bronnen. Tekst gebaseerd op, en tekstdelen overgenomen uit een tweetal bericht van SOVON Vogelonderzoek Nederland van de hand van resp. Harvey van Diek en van Albert de Jong. Lees het bericht van SOVON d.d. 10 augustus 2010 op de betreffende nieuwspagina van deze site.

Succes. Volgens BirdLife International lijkt het na een telling in 2012 iets beter te gaan met deze soort dankzij de verschillende genomen maatregelen. Het aantal Poolse Waterrietzangers wordt zelfs 'stabiel' genoemd. Lees hier.

Bescherming van de Waterrietzanger

de Waterrietzanger behoort als wintergast cq doortrekker tot de 'Bedreigde soorten' en is als zodanig opgenomen in de Rode Lijst *.

[*] In opdracht van Vogelbescherming Nederland heeft Sovon een rapport opgesteld op basis waarvan de Rode en Oranje lijst voor wintergasten en doortrekkers zijn samengesteld. In dat rapport wordt ook de 'Blauwe lijst' voorgesteld. Lees meer hier.

Vogelzang en/of andere -geluiden op het internet. Gebruik de hyperlinks naar externe sites.

Xeno-canto is een website waar geluidsopnames van vogels uit de gehele wereld worden gedeeld.
  • Zoek er naar geluiden van de Waterrietzanger via deze link, waarbij Nederland als zoekgebied is ingesteld.
  • Als dat geen of onvoldoende resultaten oplevert, kan op Xeno-canto het zoekgebied worden vergroot. De gepresenteerde kaart geeft dan meteen ook een fraai overzicht van het spreidingsgebied van de Waterrietzanger.

Ook op waarneming.nl zijn van de meeste soorten geluidsfragmenten te vinden.
Zoek ze via deze link.

top