Home page Zoeken
top

Vogelsoorten arrow Waterspreeuw

[euring: 10500]
Familienaam: Waterspreeuwen (Cinclidae) Voor de wetenschappeljke namen wordt de indeling gevolgd van 'Dutch Avifauna' en 'Waarneming.nl'. Dat is niet altijd dezelfde indeling als die op andere sites.

Klik deze info-button voor lijst van dutchavifauna,
klik de button links voor waarneming.nl.

Latin: Cinclus cinclus | English: Dipper
Deu: Wasseramsel | Fran: Cincle plongeur | Esp: Mirlo acu tico…


De Waterspreeuw heeft een leigrijs verenkleed, kop en nek zijn bruin, keel en borst wit. Hij heeft vrij kleine vleugels die onder water goed van pas komen. Hij vliegt daardoor wel wat moeizaam en met snelle slagen laag over het water. Al doet de naam een verwantschap met de Spreeuw vermoeden, dat is niet het geval.

Waterspreeuwen zitten vaak langs of in (snel)stromende beken en riviertjes. Ze zoeken daar hun voedsel, ongewervelden en hun larven, die ze onder water vangen, meestal tussen of van onder stenen en kiezels. De veren zijn daarom waterafstotend, de ogen worden onder water beschermd met een transparant membraan en de neusgaten afgesloten met een klepje. Waterspreeuwen lopen geheel of gedeeltelijk onder water over de bodem, tegen de stroming in, waarbij de kop laag en de staart wat omhoog gehouden wordt. Hierdoor drukt de stroming de vogel tegen de bodem. In wat dieper water moeten ze naar de bodem zwemmen en daar gebruiken ze de kleine vleugels voor. Verder kunnen ze ook zwemmen als een eend.
Bekijk via deze link een mooie fotoserie van een fouragerende Waterspreeuw.

Waterspreeuwen bouwen een fors, koepelvormige nest in oevers, vaak bij snelstromend water; zo is het voedsel dicht in de buurt, wel zo praktisch. Waterspreeuwen nestelen ook in nestkasten, onder een brug of in een nis in een muur. Het frame van het nest is van twijgen en bladeren, de binnenkant van een laag mos en gras; mannetje en vrouwtje bouwen het samen. Het vrouwtje bebroedt de eieren, beide ouders voeren de jongen. Soms volgt een tweede legsel, in een enkel geval zelfs een derde.

In Europa komen meerdere ondersoorten voor, twee zijn relevant voor Nederland. In Ierland, Groot-Brittannië en in Midden-Europa tot in Italië leeft de Roodbuikwaterspreeuw Cinclus cinclus aquaticus. In Noord-Europa leeft de nominaatvorm C. cinlus cinclus, de Zwartbuikwaterspreeuw. Het broedgebied van de Roodbuikwaterspreeuw raakt aan Zuid-Limburg. De Zwartbuikwaterspreeuw (m.n. Scandinavië) is weliswaar een trekvogel maar trekt niet over lange afstanden, daar zijn de vleugels ongeschikt voor. Desalniettemin verschijnt deze vogel in de winter ook in Nederland, meestal in waterwingebieden in de duinen en enkele andere plekken met snelstromend helder water dat niet dichtvriest (bron: ). De Zwartbuikwaterspreeuw heeft Meijendel daarbij nog niet aangedaan.

Klik de knop rechts voor de kaart met het areaal van de Waterspreeuw gemaakt door xeno-canto kaart
Bescherming van de Waterspreeuw
In België is de renovatie van bruggen voor de soort een probleem. Gedeeltelijk wordt dit opgelost door het ophangen van nestkasten. Daarnaast is vervuiling van het water problematisch. Dit zorgt voor een vermindering van het aantal haften, steenvliegen en schietmotten, de belangrijkste prooien van de Waterspreeuw. Ook kunnen chemische stoffen als pcb's zich ophopen in het lichaam van de Waterspreeuw, wat tot een verminderde vruchtbaarheid leidt (bron: WIKIPEDIA).

Vogelzang en/of andere -geluiden

Klik de knop om zang of geluid direct af te spelen.

  • Waterspreeuw op vogelgeluid.nl. Opname: Jarek Matusiak | xeno-canto
Geluiden zoeken op het internet.
  • In de vogelgids van staan geluiden van de Waterspreeuw.
  • Ook op waarneming.nl zijn van de meeste soorten geluidsfragmenten te vinden.
    Zoek ze via deze link.
  • Xeno-canto is een website waar geluidsopnames van vogels uit de gehele wereld worden gedeeld. Zoek er naar geluiden van de Waterspreeuw
  • via deze link wordt Nederland als zoekgebied ingesteld.
  • via deze link wordt een onbeperkt zoekgebied ingesteld.
top